Dalekowidz – jakie okulary wybrać?

Dalekowzroczność, czyli hipermetropia, wymaga soczewek dodatnich oznaczanych symbolem „+”. Nie dobiera się ich jednak samodzielnie, ponieważ moc korekcji zależy od badania wzroku, a gotowe okulary do czytania nie uwzględniają indywidualnych potrzeb oczu.

Dalekowidz – plusy czy minusy?

Dalekowidz potrzebuje okularów z soczewkami skupiającymi, czyli tak zwanych „plusów”. W hipermetropii promienie światła ogniskują się za siatkówką, zamiast bezpośrednio na niej. Soczewka dodatnia zmienia ich bieg i przesuwa ognisko na siatkówkę, dzięki czemu obraz staje się wyraźniejszy.

Nie oznacza to jednak, że każda osoba mająca trudności z czytaniem powinna kupić okulary o wybranej mocy dodatniej. Okulary korekcyjne są dobierane na podstawie badania, a znak „+” na recepcie wskazuje rodzaj korekcji, nie jej uniwersalną wartość.

Po czym poznać dalekowzroczność?

Przy niewielkiej hipermetropii oko może przez pewien czas kompensować wadę dzięki akomodacji. Jest to zdolność zmiany kształtu soczewki, która pozwala wyostrzyć obraz z bliska. Stałe angażowanie tego mechanizmu może jednak powodować zmęczenie i dyskomfort, zwłaszcza podczas czytania lub pracy przy komputerze.

Objawy, które mogą towarzyszyć dalekowzroczności, obejmują:

• rozmazany obraz podczas czytania, pisania lub korzystania z telefonu,
• pieczenie, suchość albo uczucie ciężkości oczu,
• bóle głowy po dłuższej pracy z bliska,
• częste mrużenie oczu i trudności z utrzymaniem koncentracji.

Hipermetropii nie należy utożsamiać z prezbiopią, czyli starczowzrocznością. Obie przypadłości mogą utrudniać widzenie z bliska, ale mają inne podłoże. Dalekowzroczność wiąże się z budową i właściwościami optycznymi oka, natomiast prezbiopia wynika przede wszystkim ze stopniowej utraty elastyczności soczewki związanej z wiekiem. O tym, która przyczyna odpowiada za objawy, rozstrzyga badanie.

Jakie szkła może wybrać dalekowidz?

Rodzaj soczewek zależy od tego, czy korekcja jest potrzebna wyłącznie do jednej odległości, czy zarówno do bliży, jak i do dali. Znaczenie ma także wiek, praca przy komputerze oraz sposób korzystania z okularów.

Przy mocniejszych soczewkach dodatnich środek szkła może być wyraźniej wypukły. Soczewki asferyczne i materiały o wyższym indeksie mogą zmniejszyć ich grubość oraz masę, a także ograniczyć efekt powiększania oczu. Przy takich rozwiązaniach przydatna jest powłoka antyrefleksyjna, która redukuje odbicia światła i poprawia komfort patrzenia.

Okulary do czytania nie są tym samym co okulary do stałego noszenia. Jeśli specjalista zaleci korekcję tylko podczas pracy z bliska, wystarczą soczewki jednoogniskowe do bliży. Gdy wada wpływa także na widzenie w innych odległościach, potrzebne może być rozwiązanie do codziennego noszenia.

Jak prawidłowo dobrać okulary?

Dobór okularów dla dalekowidza powinien przebiegać w kilku etapach:

1. Wykonaj badanie wzroku – okulista lub optometrysta oceni ostrość widzenia, refrakcję i potrzebę korekcji. W zależności od sytuacji badanie może obejmować także ocenę dna oka i innych struktur oka.
2. Określ sposób korzystania z okularów – poinformuj specjalistę, czy najwięcej czasu spędzasz przy komputerze, czytasz, prowadzisz samochód i czy potrzebujesz jednej pary do różnych odległości.
3. Dopasuj oprawki do recepty i codziennych aktywności – przy mocniejszych plusach znaczenie mają stabilność, lekkość i rozmiar oprawki. Optyk powinien również prawidłowo zmierzyć rozstaw źrenic.
4. Wybierz powłoki soczewek – powłoka antyrefleksyjna ogranicza odblaski i może poprawić komfort podczas pracy przy ekranie oraz w sztucznym oświetleniu.

To, czy okulary trzeba nosić stale, czy tylko przy określonych czynnościach, zależy od wielkości wady, wieku i objawów. Nie należy ustalać tego wyłącznie na podstawie własnych odczuć.

Dlaczego gotowe okulary do czytania nie są dobrym wyborem?

Gotowe okulary dostępne w marketach mają zwykle taką samą moc w obu soczewkach. Nie uwzględniają różnicy między prawym i lewym okiem ani indywidualnego rozstawu źrenic. Jeśli środek optyczny soczewki nie znajduje się przed źrenicą, widzenie może być mniej komfortowe, a oczy mogą szybciej się męczyć.

Takie okulary nie korygują też astygmatyzmu, który może towarzyszyć hipermetropii. Niewłaściwa korekcja nie musi trwale pogłębiać wady, ale może nasilać bóle głowy, pieczenie oczu i trudności z koncentracją. Szczególnie u dziecka ból głowy, mrużenie oczu, problemy z czytaniem lub zezowanie wymagają konsultacji okulistycznej.

Najbezpieczniejsza droga jest prosta: najpierw badanie, później recepta i pomiar u optyka, a dopiero na końcu wybór oprawek oraz soczewek. Dzięki temu „plusy” będą dopasowane nie tylko do rozpoznania, lecz także do rzeczywistych potrzeb wzrokowych.

Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku objawów sugerujących wadę wzroku skonsultuj się z okulistą lub optometrystą.